Psychologia treningu koni

Trening koni sportowych stanowi dla nich duże obciążenie zarówno fizyczne, jak i psychiczne, przy czym nie zawsze idzie ono w parze z rozwojem ich możliwości w sporcie. Zwłaszcza zbyt duże psychiczne obciążenie hamuje ten rozwój. Wymuszony, często niewłaściwymi metodami, wysiłek wywiera negatywne piętno na procesach adaptacji organizmu. W tej sytuacji coraz więcej specjalistów z pobudek zarówno praktycznych, jak i humanistycznych szuka coraz doskonalszych metod szkolenia, treningu i powodowania koniem, zgodnych z jego naturą, psy­chiką i rozwojem.

 W ostatnich latach do skarbnicy wiedzy hipologicznej dużo wnieśli:

• Monty Roberts, którego metody sięgają instynktu stad­nego i zasad porozumiewania się koni między sobą, 
• oraz Pat Parelli, który zaproponował bezstresową metodę układania tych zwierząt.

 Kierując się powyższymi przesłankami, podjąłem próbę przedstawienia czytelnikom wybranych zagadnień z psychologii zwierząt ze szczególnym uwzględnieniem możliwości wykorzysta­nia ich w praktyce jeździeckiej. Z tej przyczyny zaprezentowałem również swoje prace nad stresem emocjonalnym i adaptacją koni sportowych do zwiększonego wysiłku. Prowadziłem je pod kierownictwem prof. J. F. Bobylewa, pełniącego wówczas funkcję przewodniczącego Komisji Weterynaryjnej Międzynarodowej Federacji Jeździeckiej.

 Mam nadzieję, ze zwolennicy zarówno naturalnych, jak i klasycznych metod szkolenia koni znajdą w mojej książce interesujące ich informacje, które pomogą im lepiej rozumieć konie i ulepszyć dotychczasowe postępowanie z nimi, a zatem również doskonalić własną drogę współpracy z tymi szlachetnymi zwierzętami.

Spis treści:

Przedmowa

Wprowadzenie

ROZDZIAŁ 1 - Filogeneza psychiki koni

• Ewolucja koniowatych

• Z nastaniem cywilizacji

• Mechanizmy regulacji zachowania

ROZDZIAŁ 2 - Szkolenie i powodowanie

• Wzmocnienie - nagroda

• Teoria

• Praktyka

• karze i karaniu

• Teoria

• Praktyka

• Nasilanie słabnących reakcji

• Powodowane zachowanie

• Prowadzenie w tańcu

• Rozluźnienie

ROZDZIAŁ 3 - Ważne w szkoleniu jeźdźców

• Umiejętność spostrzegania i reagowania

• Nieświadome działania i ich skutki

• Granice obciążeń psychicznych koni

ROZDZIAŁ 4 - Psychologia indywidualnych zachowań konia

• Temperament a zachowanie

• Charakter a zachowanie

• Indywidualność w świetle doboru naturalnego

• Określanie cech temperamentu

ROZDZIAŁ 5 - Proces uczenia

• Uczenie się przewidywalnych sygnałów - warunkowanie klasyczne

• Szybkość warunkowania

• Generalizacja bodźca

• Różnicowanie bodźców

• Warunkowanie awersyjne i warunkowanie emocji

• Wygasanie i samoistne odnowienie

• Odwarunkowanie

• Blokowanie

• Warunkowanie wyższego rzędu

• Uczenie się przez poznawanie skutków zachowań

• - warunkowanie sprawcze

• Zachowanie i wzmocnienie

• Karanie

• Wyuczona bezradność

• Kształtowanie zachowań

• Rozkłady wzmocnień

• Skutki przypadkowych wzmocnień

• Zachowania specyficzne dla gatunku

• Współdziałanie warunkowania klasycznego i sprawczego

• Warunkowe nasilanie i osłabianie reakcji sprawczych

• Zbieżność trójczłonowa

• Dwuczynnikowa teoria reakcji unikania

• Kierowanie zachowaniem zwierząt

ROZDZIAŁ 6 - Emocje a rozwój możliwości

• Procesy adaptacji

• Emocjonalna reaktywność

• Emocje i zdolność do pracy

• Emocje podczas treningu

• mocje przedstartowe

• Treningowe obciążenia koni sportowych

• Aktywność SAS w stanie spoczynku

Podsumowanie

Zakończenie

Bibliografia